Translate

zondag 15 januari 2012

Stilleven

Stilleven in de schilderkunst

Het stilleven is een thema in de schilderkunst waarbij de voorstelling bestaat uit groeperingen van onbezielde voorwerpen. Zoals vruchten, bloemen, dood wild, boeken, servies, instrumenten, enzovoorts.

In de Chinese en Japanse kunst komen stillevens al vroeg voor.
In West Europa zijn de eerste stillevens te vinden in Romeinse wandschilderingen en mozaïeken.


In de middeleeuwen kwam het stilleven voor in religieuze voorstellingen. Het vroegst bekende zelfstandige stilleven is van Jacopo de Barbari 1504.

In Nederland ontwikkelde het stilleven zich vooral in de 16e en 17e eeuw. Er ontstonden toen steeds meer specialisaties binnen het thema stilleven, zoals het bloemstilleven, het jachtstilleven en het keukenstuk.
In de 17e en 18e eeuw was het stilleven een populair onderwerp voor schilderijen. Er werden bijvoorbeeld exotische planten, schelpen en dergelijke geschilderd. Het stilleven werd ook gebruikt om een diepere betekenis uit te beelden. In de loop der tijd vervaagden de waarden van symbolen door de veranderende smaak van opdrachtgevers.

In de 18e eeuw was de Franse schilder Chardin en belangrijk stilleven schilder.
Hij schilderde alledaagse voorwerpen, die hun schoonheid verkregen door de groepering en de aandachtige schilderwijze.

Chardin, Stilleven met vruchten en aardewerken kruik 1726 - 1728
http://collectie.boijmans.nl


Ook in latere eeuwen is het stilleven een belangrijk onderwerp gebleven in de schilderkunst, zoals bij Cezanne. “Schalen, glazen en fruit zijn op zichzelf helemaal niets bijzonders. Ze worden alleen bijzonder door datgene wat ik er op mijn schilderij mee doe. Dat is mijn taak, mijn roeping als kunstenaar.” aldus Cezanne.

Stilleven, Paul Cézanne 1890-1894
http://nl.wikipedia.org/wiki/Paul_C%C3%A9zanne


In de 20e eeuw ontstaan abstracte stillevens, zoals het Stilleven op tafel van Picasso 1931
De kleuren, golvende lijnen en de compositie geven een sfeer van vitaliteit en energie. Er is niets ‘stil’ in dit stilleven.

STILL LIFE ON A PEDESTAL TABLE, Pablo Picasso 1931
http://www.matisse-picasso.org


Een stilleven kun je op vele verschillende manieren schilderen. Het biedt als waarnemingsoefening dan ook veel mogelijkheden voor persoonlijke expressie. Zo kun je het stilleven precies schilderen zoals je het ziet, een realistische weergave. Een andere manier is om de nadruk te leggen op kleur, licht en donker, sfeer, of vorm.
Een stilleven kun je ook abstraheren, vervormen of vanuit verschillende standpunten benaderen.
Welke benadering van het stilleven je ook kiest, behalve je persoonlijke voorkeur dien je ook rekening te houden met waar het stilleven zich het beste voor leent.

1 opmerking:

Foto kunst zei

Stilleven typering binnen schilderkunst biedt mij ook veel inspiratie voor fotografie vanwege de overlappende technieken.